Fråga |
Svar |
Kto żądał wyraźnego stwierdzenia żywego urodzenia dziecka w postaci krzyku noworodka jako warunku uznania dziecka za osobę fizyczną w znaczeniu prawnym? börja lära sig
|
|
|
|
|
Kto zadowalał się jakimkolwiek innym znakiem świadczącym o żywym urodzeniu dziecka dla uznania dziecka za osobę fizyczną? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jakie płody były uważane za żywotne według ówczesnego stanu wiedzy lekarskiej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy w prawie rzymskim uznawano za osobę płód nieposiadający kształtu ludzkiego (monstrum vel prodigium)? börja lära sig
|
|
|
|
|
Od jakiego momentu, według prawa rzymskiego, zaczyna się odrębny byt człowieka? börja lära sig
|
|
|
|
|
Co następowało ze spadkiem w prawie rzymskim w razie śmierci ojca, gdy kobieta była w ciąży? börja lära sig
|
|
do momentu narodzin dziecka
|
|
|
Kto sprawował nadzór nad spadkiem po śmierci spadkodawcy, jeżeli jeden ze spadkobierców był jeszcze w łonie matki? börja lära sig
|
|
wyznaczał on kuratora, który miał zarządzać spadkiem
|
|
|
Kto zarządzał spadkiem w okresie jego zawieszenia? börja lära sig
|
|
|
|
|
Od kiedy zaczynała się zdolność prawna? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy płód poczęty, ale jeszcze nie urodzony, był uważany za odrębną osobę? börja lära sig
|
|
umożliwiano mu jednak uzyskanie korzyści majątkowych
|
|
|
Czy pośród osób wolnych istniało zróżnicowanie jeśli chodzi o zdolność prawną? börja lära sig
|
|
pełna zdolność prawna stawała się udziałem tylko tych wolnych, którzy rodzili się jako obywatele rzymscy
|
|
|
Kiedy kończyła się osoba fizyczna? börja lära sig
|
|
|
|
|
Co to jest zdolność prawna? börja lära sig
|
|
Zdolność do tego, aby być podmiotem praw i obowiązków
|
|
|
Co to jest zdolność do czynności prawnych? börja lära sig
|
|
Zdolność do tego, aby za pomocą czynności prawnych kształtować sytuację prawną własną lub innych osób
|
|
|
Jakim terminem określają źródła prawa klasycznego pojedynczą osobę (persona), a w szczególności jej sytuację prawną? börja lära sig
|
|
dosłownie caput - to "głowa"
|
|
|
Ile elementów składa się na sytuację prawną pojedynczej osoby? börja lära sig
|
|
status libertatis, status civitatis, status familiae
|
|
|
Co oznacza status libertatis? börja lära sig
|
|
Stan wolności czy niewoli
|
|
|
Co oznacza status civitatis? börja lära sig
|
|
|
|
|
Co oznacza status familiae? börja lära sig
|
|
Stanowisko zajmowane w rodzinie
|
|
|
Od jakiego "podziału" Gaius rozpoczyna wykład prawa osobowego? börja lära sig
|
|
Od podziału na ludzi wolnych i niewolników "wszyscy ludzie albo są wolni, albo są niewolnikami"
|
|
|
Na jakie dwie grupy Gaius podzielił ludzi wolnych? börja lära sig
|
|
Na "wolnourodzonech" (ingenui) i "wyzwoleńców" (libertini)
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
Rzymianie przywiązywali do niej wielką wagę
|
|
|
Kiedy spadała na obywatela niesława? börja lära sig
|
|
Przez popełnienie czynu hańbiącego, bądź też przez zasądzenie w powództwie zniesławiającym
|
|
|
Jaki był najwyższy stopień capitis deminutio? börja lära sig
|
|
|
|
|
Co oznaczała capitis deminutio? börja lära sig
|
|
Zmiana stanowiska prawnego osoby
|
|
|
Czy jeżeli Rzymianin dostał się do niewoli nieprzyjacielskiej i powrócił z niej, to jego stanowisko prawne osoby wracało do stanu sprzed dostania się do niewoli? börja lära sig
|
|
chroniło go tzw. ius postliminii - "prawo powrotu"
|
|
|
Jeżeli Rzymianin zmarł w niewoli, który moment uznawano jako moment śmierci? börja lära sig
|
|
Chwilę popadnięcia w niewolę umożliwiało to utrzymanie mocy testamentu zmarłego i w ogóle dziedziczenie po nim jak po człowieku wolnym
|
|
|
Czy państwo rzymskie było państwem formacji niewolniczej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy jeńcy wojenni zawsze stawali się niewolnikami? börja lära sig
|
|
była to instytucja ius gentium (prawo narodów)
|
|
|
Skąd głównie rekrutowali się niewolnicy? börja lära sig
|
|
Z jeńców wojennych oraz z dzieci urodzonych w niewoli
|
|
|
Niewola była stanem dziedzicznym börja lära sig
|
|
|
|
|
Dziecko niewolnicy oraz Rzymianina börja lära sig
|
|
|
|
|
Dziecko wolnej kobiety oraz niewolnika börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy związki pomiędzy niewolnikami były małżeństwem? börja lära sig
|
|
nazywano to contubernium (pierw. - przebywanie pod wspólnym namiotem)
|
|
|
Czy jeżeli wolna kobieta utrzymywała stosunki z niewolnikiem bez zgody jego właściciela, to również stawała się niewolnicą? börja lära sig
|
|
ale tylko w okresie cesarstwa (uchwała senatu z r. 52 n.e. (SC Claudianum))
|
|
|
Czy niewolnik mógł posiadać swój własny majątek? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy właściciel odpowiadał za zobowiązania zaciągnięte dobrowolnie przez niewolnika? börja lära sig
|
|
według ius civile nie odpowiadał
|
|
|
Czy właściciel odpowiadał za przestępstwa swoich niewolników? börja lära sig
|
|
ale w dogodnej formie tzw. odpowiedzialności noksalnej
|
|
|
Czy w przypadku gwałtownej śmierci właściciela, niewolnicy, którzy znajdowali się wtedy w jego domu lub w jego otoczeniu, a nie ratowali go z narażeniem własnego życia podlegali torturom i karze śmierci? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jak nazywał się znany już od III wieku p.n.e. zespół wartości majątkowych, który właściciel powierzał niewolnikowi w zarząd? börja lära sig
|
|
właściciel zachowywał sobie prawo własności i możliwość każdoczesnej likwidacji
|
|
|
Czy jeżeli matka w okresie od poczęcia do urodzenia choć przez chwilę była wolna, jaki był stan dziecka? börja lära sig
|
|
Dziecko takie rodziło się jako osoba wolna
|
|
|
Jak można było wyjść ze stanu niewoli? börja lära sig
|
|
Na mocy przepisu państwowego lub z woli właściciela
|
|
|
Czy niewolnik powołany do służby wojskowej stawał się wolny? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy porzucenie niewolnika oznaczało nadanie mu wolności? börja lära sig
|
|
stawał się on rzeczą niczyją (res nullius) i podlegał zawłaszczeniu przez kogokolwiek
|
|
|
Jak nazywało się wyzwolenie? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jakie były sposoby wyzwalania według ius civile? börja lära sig
|
|
vindicta aut censu aut testamento
|
|
|
Było to wyzwolenie dokonywane przez właściciela przed organem władzy państwowej, najczęściej pretorem, i za jego aprobatą jaki to sposób wyzwolenia? börja lära sig
|
|
|
|
|
Polegało na wpisie dotychczasowego niewolnika - z upoważnienia właściciela - na listę obywateli przy okazji spisu dokonywanego co 5 lat przez cenzorów jaki to sposób wyzwolenia? börja lära sig
|
|
|
|
|
Było nadaniem wolności w testamencie, a zatem po śmierci właściciela jaki to sposób wyzwolenia? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jakie prawo chroniło wyzwolenia nieformalne? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy wyzwoleńcy mieli dostęp do urzędów republikańskich? börja lära sig
|
|
|
|
|
Stosunek pomiędzy patronem a wyzwoleńcem kształtowano na wzór stosunków między ojcem a dziećmi börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy prawo patronatu było dziedziczne po stronie patrona? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy prawo patronatu było dziedziczne po stronie wyzwoleńca? börja lära sig
|
|
dzieci wyzwoleńca rodziły się już jako wolnourodzeni (ingenui)
|
|
|
Jakie czynniki ograniczały zdolność do czynności prawnych? börja lära sig
|
|
Płeć, wiek, choroba umysłowa, marnotrawstwo
|
|
|
Czy dłużnik poddany egzekucji osobistej był osobą wolną? börja lära sig
|
|
Formalnie tak, ale ich wolność nie była jednak pełna
|
|
|
Kim była personae in mancipio? börja lära sig
|
|
Były to dzieci sprzedane przez swoich ojców osobom postronnym, ale tylko na terenie państwa
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
Drobni dzierżawcy gruntów rolnych, początkowo wolni, ale w okresie dominatu trwale przytwierdzeni do ziemi
|
|
|
Czy łatwo było wyjść z sytuacji kolona? börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
Byli to obywatele rzymscy
|
|
|
Jakie wyróżniamy trzy zasadnicze kategorie mieszkańców? börja lära sig
|
|
Obywatele rzymscy, Latynowie, cudzoziemcy (peregrini)
|
|
|
Na czym polegało upośledzenie Latynów juniańskich? börja lära sig
|
|
Latyn żył jak wolny, ale po śmierci jego majątek wracał do właściciela, który dokonał wyzwolenia
|
|
|
Kim stawali się niewolnicy wyzwoleni w sposób nieformalny? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy wyzwolenie dokonane w formie uznanej przez prawo cywilne prowadziło zawsze do nadania obywatelstwa? börja lära sig
|
|
|
|
|
W jaki sposób Latynowie mogli stać się obywatelami rzymskimi? börja lära sig
|
|
Przez osiedlenie się w Rzymie ale tylko właściwi Latynowie (Latini prisci albo veteres)
|
|
|
Czy Latynowie juniańscy mieli możliwość nabycia obywatelstwa? börja lära sig
|
|
w nagrodę za rozwijanie pożądanej działalności populacyjnej, porządkowej czy gospodarczej
|
|
|
W jaki sposób peregryni stali się obywatelami rzymskimi? börja lära sig
|
|
Na mocy słynnego edyktu cesarza Karakalli (z 212 r. n.e.) znanego szerzej pod nazwą Constitutio Antoniniana
|
|
|
Co pociągało ze sobą capitis deminutio maxima? börja lära sig
|
|
Automatyczną utratę obywatelstwa
|
|
|
Czy można było utracić obywatelstwo z zachowaniem wolności? börja lära sig
|
|
gdy obywatel przyjmował obywatelstwo innego państwa, albo został skazany na banicję
|
|
|
Co nazywano tzw. wyłączeniem od wody i ognia? aquae et ignis interdictio börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy banita zachowywał obywatelstwo rzymskie? börja lära sig
|
|
spadał do roli cudzoziemca
|
|
|
Czy Latynowie mogli korzystać z urządzeń rzymskiego prawa spadkowego? börja lära sig
|
|
ale tylko właściwi Latynowie (Latini prisci albo veteres)
|
|
|
Kim byli Latini coloniarii? börja lära sig
|
|
Była to nowa kategoria mieszkańców kolonii latyńskich
|
|
|
Kim byli peregrini dediticii? börja lära sig
|
|
Byli to cudzoziemcy pochodzący z obszarów podbitych, które musiały zdać się Rzymianom na łaskę i niełaskę ich organizacje lokalne zostały zniszczone
|
|
|
Kiedy peregrini dediticii otrzymali obywatelstwa? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy siostra żony była agnatem? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jakim organizmem była rzymska rodzina agnacyjna? börja lära sig
|
|
Monokratycznym i patriarchalnym
|
|
|
Kto stał na czele rzymskiej rodziny agnacyjnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jak nazywamy pokrewieństwo naturalne? börja lära sig
|
|
|
|
|
W tej rodzinie o przynależności decydował węzeł prawny börja lära sig
|
|
|
|
|
Na ile części rozpadała się rodzina agnacyjna jeżeli władza familijna gasła? börja lära sig
|
|
Tyle części, ile osób było bezpośrednio podległych władzy zwierzchnika
|
|
|
Czy bękart był członkiem rodziny agnacyjnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
Kim były osoby sui iuris? börja lära sig
|
|
Były to osoby nie podlegające władzy familijnej
|
|
|
Czy można było się stać osobą sui iuris zaraz po urodzeniu? börja lära sig
|
|
wyznacznikiem była śmierć ojca
|
|
|
Kim były osoby alieni iuris? börja lära sig
|
|
Były to osoby pod władzą ojcowską
|
|
|
Czy osoby sui iuris miały pełną zdolność prawną? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czego pozbawione były osoby alieni iuris? börja lära sig
|
|
taka osoba nie mogła mieć nic własnego
|
|
|
Bierność majątkowa dojrzałego syna pod władzą ojcowską umożliwiała mu m.in. możliwość zawierania umów börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
Przysposobienie osoby sui iuris
|
|
|
Czym było capitis deminutio minima? börja lära sig
|
|
Zmiana przynależności rodzinnej (z sui iuris na alieni iuris) przy zachowaniu wolności i obywatelstwa
|
|
|
Były to zorganizowane zrzeszenia osób, które prawo traktowało jak jeden podmiot co opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
|
|
|
Wyodrębniony majątek przeznaczony na określony cel? co opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
|
|
|
Były to wartości majątkowe powierzane gminom, stowarzyszeniom albo osobom prywatnym, z obowiązkiem obracania ich na określone cele (np. utrzymywanie sierot) jaki rodzaj fundacji opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
|
|
|
Majątki odrębne, zarządzane przez specjalnie do tego powołane organy (np. zakłady kościelne) jaki rodzaj fundacji opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
|
|
|
Ile osób było wymagane do stworzenia stowarzyszenia? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy kobiety miały zdolność do czynności prawnych? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy kobiety mogły mieć zdolność prawną? börja lära sig
|
|
jeżeli nie pozostawały pod władzą agnacyjną ojca lub męża
|
|
|
Czy działania dzieci poniżej 7 roku życia miały znaczenie prawne? börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy osoby niedojrzałem mogły skutecznie przyjmować przysporzenia? börja lära sig
|
|
dla swojego zwierzchnika familijnego lub dla siebie jeśli były sui iuris
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
Chłopcy między 7-14. rokiem życia oraz dziewczyny między 7-12 rokiem życia
|
|
|
Co mogli robić impuberes? börja lära sig
|
|
Skutecznie przyjmować przysporzenia
|
|
|
Czy osoby impuberes mogły zawrzeć małżeństwo? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy osoby impuberes mogły sporządzić ważny testament? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jak nazywano czynność, która równocześnie zawierała przysporzenia i obciążenia niedojrzałego, a której opiekun nie zatwierdził börja lära sig
|
|
"Czynność prawna kulejąca" przyjmowano konsekwentnie jej skuteczność tylko w zakresie przysporzeń dla niedojrzałego
|
|
|
Niedojrzali mieli ograniczoną zdolność do czynności prawnych börja lära sig
|
|
|
|
|
Kim byli puberes, minores viginti quinque annis? börja lära sig
|
|
Dojrzali poniżej 25. roku życia
|
|
|
Ich czynności prawne były formalnie ważne, ale system prawny chronił ich przed ujemnymi skutkami przedwczesnej swobody działania, przed stratami majątkowymi spowodowanymi brakiem doświadczenia czy lekkomyślnością kogo opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
Osoby dojrzałe poniżej 25. roku życia puberes, minores viginti quinque annis
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
Dojrzali powyżej 25. roku życia
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
Jakie czynniki wpływały na ograniczenie zdolności do czynności prawnych? börja lära sig
|
|
Płeć, wiek, choroba umysłowa, marnotrawstwo
|
|
|
Co to jest czynność prawna? börja lära sig
|
|
To oświadczenie woli, zmierzające do wywołania zamierzonych skutków prawnych
|
|
|
Jakie wyróżniamy rodzaje czynności prawnych? börja lära sig
|
|
1. jednostronne i dwustronne; 2. mortis causa i inter vivos; 3. rozporządzające i zobowiązujące; 4. odpłatne i nieodpłatne
|
|
|
Dochodziły do skutku przez działanie jednej tylko osoby (np. wyzwolenie niewolnika) jaki to rodzaj czynności prawnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Wymagały współdziałania co najmniej dwóch osób (np. zawarcie kontraktu) jaki to rodzaj czynności prawnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Wywierały skutek dopiero po śmierci osoby działającej (np. testament) jaki to rodzaj czynności prawnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Powodowały natychmiastowe przeniesienie, obciążenie lub zniesienie istniejącego prawa majątkowego osoby (np. wyzbycie się prawa własności) jaki to rodzaj czynności prawnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy mogły być czynności odpłatne i jednostronne? börja lära sig
|
|
czynności odplatne i nieodpłatne mogły być tylko dwustronne
|
|
|
Korzyści ekonomiczne są wzajemne (np. sprzedaż lub najem) jaki to rodzaj czynności prawnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jednostronne przesunięcie majątkowe, bez świadczenia wzajemnego (np. użyczenie lub darowizna) jaki to rodzaj czynności prawnej? börja lära sig
|
|
|
|
|
Zdarzenie przyszłe i niepewne co opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
|
|
|
Zdarzenie przyszłe i pewne co opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
|
|
|
Zachodzi wtedy, gdy strony dokonują czynności prawnej w sposób zewnętrznie poprawny, ale pomiędzy sobą umawiają się, że normalne skutki tej czynności nie nastąpią co opisuje powyższy fragment? börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
Co przysługiwało poszkodowanemu przez podstęp? börja lära sig
|
|
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
|
|
|
Jeśli wymuszono przyrzeczenie świadczenia, dłużnik mógł się uchylić od jego spełnienia za pomocą jakiej instytucji? börja lära sig
|
|
|
|
|
Wyłącznie jakie czynności prawne wywoływały pełne skutki prawne? börja lära sig
|
|
|
|
|
Kiedy czynność prawna była ważna? börja lära sig
|
|
1. Jeżeli dokonała jej osoba zdolna do czynności prawnych; 2. Była poprawna pod względem formy i treści; 3. Nie sprzeciwiała się prawu lub dobrym obyczajom
|
|
|
Na czym w ogólności polegały skutki ważnej czynności prawnej? börja lära sig
|
|
Na powstaniu, zmianie lub zgaśnięciu stosunku prawnego
|
|
|
Dzięki niej nieważną czynność prawną pewnego typu można było utrzymać w mocy (przynajmniej częściowo), jeżeli spełniała wymogi innego typu co jest opisane w powyższym fragmencie? börja lära sig
|
|
np. nieważne testamenty ostawały się często jako kodycyle
|
|
|
Jak nazywamy poprawne pod każdym względem i ważne czynności prawne, które mogły być pozbawione skutków, ale dopiero przez prawne działanie osób zainteresowanych? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy przysporzenia z czynności prawnych osób alieni iuris przypadały wprost zwierzchnikowi familijnemu? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czy zobowiązania zaciągnięte przez osoby alieni iuris obciążały zwierzchnika familijnego? börja lära sig
|
|
obciążały go tylko "dodatkowo" w granicach ściśle określonych prawem pretorskim
|
|
|
Polega ono na tym, że zastępca działa na zewnątrz, wobec osób postronnych, we własnym imieniu, z dokonanych czynności nabywa zrazu dla siebie i zobowiązuje się sam jaki to rodzaj zastępstwa? börja lära sig
|
|
|
|
|
Polega ono na tym, że przedstawiciel działa w cudzym imieniu i że skutki jego działania spadają wprost na reprezentowanego jaki to rodzaj zastępstwa? börja lära sig
|
|
|
|
|
Czym były res corporales? börja lära sig
|
|
rzeczy których można dotknąć
|
|
|
Czym były res incorporales? börja lära sig
|
|
Rzeczy, których nie można dotknąć np. użytkowanie, spadek, zobowiązanie
|
|
|
|
börja lära sig
|
|
Rzeczy szczególnie wartościowe np. grunty położone w Italii, niewolnicy, zwierzęta używane zwykle do uprawy roli i transportu
|
|
|
res mancipi czy res nec mancipi? börja lära sig
|
|
|
|
|
res mancipi czy res nec mancipi? börja lära sig
|
|
|
|
|
Jakie rzeczy mogły być tylko przedmiotem pożyczki? börja lära sig
|
|
|
|
|